သတိတရား
စိတ်သည်လောကကို ဖန်တီး၏။ ထို့ကြောင့် သတိဉာဏ်ဖြင့် အတွေးအမြင်တို့ကို စောင့်ရှောက်ရမည်။ အတွင်းစိတ်၏ငြိမ်းချမ်းမှုသည် ပြင်ပရှာဖွေမှုတို့မှ မဟုတ်၊ မိမိ၏အတွင်းသန္တာန်မှသာ ပေါ်ထွန်းတတ်သောကြောင့်တည်း။
မေတ္တာတရား
အမုန်းသည် အမုန်းကို မငြိမ်းစေနိုင်၊ မေတ္တာကသာ ငြိမ်းစေနိုင်၏။ ဤသည်ကား ထာဝရသစ္စာတရားတည်း။ မိခင်၏ တစ်ဦးတည်းသောသားအား ချစ်ခြင်းမေတ္တာကဲ့သို့ အတိုင်းအဆမရှိသော ကရုဏာတရားကို ကျွန်ုပ်တို့ မွေးမြူရမည်။
ဝိရာဂတရား
ဆင်းရဲဒုက္ခသည် ဥပါဒါန်တဏှာမှ ဆင်းသက်၏။ အဆိပ်ပြား လက်ဖြင့်ပစ်သကဲ့သို့ တွယ်တာမှုကို စွန့်ပစ်ပါ။ လွတ်မြောက်ခြင်းဟူသည် စွန့်လွှတ်တတ်ခြင်း၌သာ အမှန်တည်သောကြောင့်တည်း။
ဝီရိယတရား
မိမိ၏ဉာဏ်လွတ်မြောက်ရေးအတွက် မပြတ်မလပ် ကြိုးပမ်းရမည်။ ပညာရေအိုးကို စင်စင်ဖြည့်ရမည်။ အကြောင်းမှာ သင့်ဘဝလမ်းကို အခြားသူတစ်ဦးက အစားမလျှောက်နိုင်သောကြောင့်တည်း။
ပညာ
သစ္စာတရားကို မျက်စိစုံမှိတ် ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် မဟုတ်၊ ဉာဏ်ဖြင့် စိစစ်ဆင်ခြင်ခြင်းဖြင့်သာ ရနိုင်သည်။ ရွှေကို မီးဖြင့် စစ်သကဲ့သို့ တရားတို့ကို စမ်းသပ်လော့။ အဝိဇ္ဇာကို အကြွင်းမဲ့ နုတ်ပယ်ခြင်းဖြင့် ဒုက္ခအပေါင်းကို အရင်းမှ ပြတ်စေနိုင်သည်။
သာယာဖွယ်ဘဝ
စင်ကြယ်သော စကားတို့၏ အရိပ်သည်ချမ်းသာကို ဖန်တီး၏။ သို့ဖြစ်၍ အချည်းနှီးသောစကားတစ်ထောင်ထက် သစ္စာတစ်ခွန်းက စိတ်သက်သာရာကို ပိုမိုဆောင်ကြဉ်းနိုင်စွမ်းရှိ၏။
အဘိဓမ္မာမိတ်ဆက်
အဘိဓမ္မာသည် ဗုဒ္ဓဘာသာ၏ “အမြင့်မြတ်ဆုံး သင်ကြားမှု” ဖြစ်ပြီး စိတ်၊ ရုပ် နှင့် ပရမတ္ထသဘောတရားတို့ကို စနစ်တကျ ဆန်းစစ်သုံးသပ်ထားသည်။ ဗုဒ္ဓ၏ အဆုံးအမများကို သိမ်းကျုံးချဲ့ထွင်ကာ ဝိညာဉ်စိတ် (သမ္ပယုတ်တရားများ)၊ စိတ်အကြောင်းရင်းများ နှင့် ပစ္စယနိဒ္ဒေသများကို အသေးစိတ် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာထားသည်။ အတွင်းကျကျ တရားရှုမှတ်ခြင်း နှင့် ဉာဏ်အမြင်ရရှိရန် အထောက်အကူပြုသည့် အဘိဓမ္မာသည် ဖြစ်တည်မှု၏ သဘောတရားကို နားလည်ရန်နှင့် ပညာဉာဏ် ရရှိရန် သိပ္ပံနည်းကျကျ ချဉ်းကပ်နည်းတစ်ရပ်ကို ပေးစွမ်းသည်။
အဘိဓမ္မာသင်တန်းများ
အဘိဓမ္မာအခြေခံ
အစပျိုးမှုစိတ်အကြောင်းရင်းများ၊ စိတ်အမျိုးအစားများနှင့် နေ့စဉ်ဘဝတွင် ဓမ္မကျင့်စဉ်များကို အဓိကထား၍ လေ့လာခြင်း။
စိတ်၏အကြောင်း
အတွင်းကျကျစိတ်အမျိုးအစားများကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်းလေ့လာခြင်းနှင့် တရားအားထုတ်မှုတွင် အသုံးချနည်းများ။
စိတ်ဖြစ်စဉ်များ
အထူးကျွမ်းကျင်ဘဝင်စိတ်၏ နက်နဲသောသဘောတရားနှင့် စိတ်ဖြစ်စဉ်အဆင့်ဆင့်ကို အသေးစိတ်ဆန်းစစ်ခြင်း။
စိတ်ငြိမ်းချမ်းမှုရှာဖွေခြင်း
တရားအားထုတ်မှုအစီအစဉ်အဘိဓမ္မာဉာဏ်အလင်းဖြင့် လမ်းညွှန်ကျင့်စဉ်များ။